پژوهشگران دانشگاه‌های تهران و علم و صنعت، در پژوهشی مشترک، فناوری بومی برای تصفیه «کاستیک مستعمل» پسماندی بسیار سمی صنایع نفت و گاز و پتروشیمی توسعه دادند.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از دانشگاه تهران، علی پورخلیل، عضو هیئت علمی دانشکدگان علوم و فناوری‌های میان‌رشته‌ای دانشگاه تهران و مجری اصلی این طرح فناورانه، با اشاره به ماهیت خطرناک این پسماند توضیح گفت: کاستیک مستعمل در اثر شست‌شوی ترکیبات اسیدی مانند سولفید هیدروژن در پالایشگاه‌ها تولید می‌شود و به دلیل pH بسیار بالا و سمیت شدید، تصفیه آن همواره با چالش و هزینه‌ای بالا همراه بوده است.
وی در تشریح دستاورد این پژوهش گفت: در این طرح، یک فرآیند پیوسته و اقتصادی را برای خنثی‌سازی و تصفیه این پسماند طراحی و به مرحله صنعتی رساندیم. نوآوری اصلی ما در این است که برخلاف روش‌های متداول، نیاز به تبخیر و افزایش شدید شوری پساب ندارد و خروجی آن به گونه‌ای است که امکان تصفیه بیولوژیکی نهایی را فراهم می‌کند.
پورخلیل با بیان اینکه این فناوری به سطح آمادگی ۸ (TRL 8) رسیده است، افزود: آزمون‌های عملکردی این سیستم با استفاده از نمونه‌های واقعی کاستیک مستعمل از چندین پالایشگاه از جمله پالایشگاه آبادان، با موفقیت انجام شده و نتایج مورد تأیید کارشناسان صنعتی قرار گرفته است.
وی با اشاره به اجرای موفقیت‌آمیز این طرح در صنعت از آمادگی بهره‌گیری فراگیر از این فناوری در صنایع مرتبط خبر داد و گفت: با حضور مدیران فنی پالایشگاه آبادان، عملیات تصفیه نمونه‌های واقعی با موفقیت انجام شد که منجر به انعقاد تفاهم‌نامه‌ای برای طراحی و اجرای واحد تصفیه در مقیاس صنعتی گردید.
پورخلیل در ادامه به مزایای رقابتی این فناوری اشاره کرد و افزود: این سیستم علاوه بر کاهش چشمگیر هزینه‌های مدیریت پسماند و رعایت کامل الزامات زیست‌محیطی، قابلیت نصب و راه‌اندازی در داخل پالایشگاه (On-site) را دارد که ریسک حمل و نقل این ماده خطرناک را از بین می‌برد.
وی در پایان درباره چشم‌انداز آتی این طرح گفت: در گام بعدی، توسعه واحدهای با ظرفیت بالاتر و گسترش همکاری با سایر صنایع انرژی کشور در دستور کار است. این دستاورد، بستری مناسب برای صادرات فناوری و خدمات مهندسی به کشورهای منطقه فراهم می‌کند و نمونه‌ای موفق از حل مسائل کلان صنعتی از طریق همکاری دانشگاه و بخش خصوصی است.
