یکی از مهمترین کارهایی که در هنگام خریدوفروش خودروی دست دوم باید انجام شود، تعویض پلاک خودرو است. خریدار باشید یا فروشنده، قبل از هر چیز باید طبق تاریخ دقیقی که در قولنامه برای حضور در مرکز تعویض پلاک مشخص شده است به این مراکز مراجعه کنید. نام مرکز هم طبق توافق دو طرف در همان قولنامه ذکر میشود.
تعویض پلاک برای چیست؟
تعویض پلاک آخرین گام از مراحل قانونی نقل و انتقال خودرو است و همین جمله، اهمیت آن را روشن میکند. از طرف دیگر، این کار خودرو به پلیس کمک میکند تا در صورت وقوع تخلف، راننده جدید را راحتتر شناسایی کند. همچنین درصورتیکه خودروی خود را بفروشید و مراحل تعویض پلاک را طی نکنید، تمامی تخلفات مالک جدید به نام شما ثبت خواهد شد و شما باید آنها را تسویه کنید.
فک پلاک چیست؟
فک پلاک به معنی باز کردن و حذف پلاک قبلی است و در حقیقت یکی از مراحل تعویض پلاک خودرو محسوب میشود. از نظر دعاوی حقوقی هم زمانی فک پلاک معنای متفاوتی پیدا میکند که خریدار حاضر نشود پلاک خودرو را تعویض کند و فروشنده در مراجع قضایی باید نسبت به خریدار اصطلاحاً دعوای فک پلاک طرح کند تا او ملزم به انجام این کار شود.
نوبت دهی اینترنتی تعویض پلاک
برای دریافت نوبت آنلاین تعویض پلاک خودرو باید به سامانه نوبت دهی اینترنتی مراکز شماره گذاری پلاک خودرو (nobatdehi.epolice.ir) مراجعه کنید.
- ورود به سامانه نوبت دهی اینترنتی مراکز شماره گذاری پلاک
- انتخاب استان، شهر، نوع خدمت و وسیله نقلیه
- مشاهده لیست مراکز تعویض پلاک شهر مورد نظر
- انتخاب مرکز مورد نظر و انتخاب روز و ساعت مراجعه
دقت کنید که برای ساکنان استانهای مختلف ساعت خاصی برای مراجعه به سامانه نوبت دهی تعویض پلاک در نظر گرفته شده و با مراجعه در ساعت موردنظر، میتوانید نوبتهای موجود تا 6 روز بعد را رزرو کنید.
مدارک لازم برای تعویض پلاک
مدارکی که فروشنده خودرو باید به همراه داشته باشد:
اصل کارت ماشین
اصل سند خودرو
اصل سند مالکیت خودرو ( برگ سبز)
اصل شناسنامه و کارت ملی صاحب خودرو (یا وکیل قانونی)
برگه تسویه حساب خلافی و عوارض خودرو
اصل بیمهنامههای خودرو ( ثالث و بدنه)
اصل آخرین کارت معاینه فنی خودرو
ارائه برگههای پرداخت بهای انتقال پلاک
مدارکی که خریدار خودرو باید به همراه داشته باشد:
اصل شناسنامه و کارت ملی
اصل و کپی مدارک احراز محل سکونت (اجارهنامه، سند منزل و …)
حضور خریدار یا نماینده قانونی
احراز آدرس محل سکونت در سامانه سخا
احراز محل سکونت خریدار، قبلا با ارائه مدرکی دال بر سکونت خریدار در نشانی اعلامی، صورت میگرفت. اما از تاریخ ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۲ این مورد نیز باید به صورت آنلاین انجام شود و قبل از تعویض پلاک در سیستم ثبت شده باشد.
برای اینکار با مراجعه به سامانه سخا و ورود به بخش «احراز اطلاعات فردی و آدرس» و سپس بخش «اطلاعات فردی»، مشخصات و نشانی محل سکونت خود را مشاهده خواهید کرد. در صورت نبود نشانی، میتوانید با زدن دکمه ویرایش، نسبت به ثبت نشانی محل سکونت خود اقدام کنید.
پرداخت مالیات، عوارض و خلافی خودرو برای تعویض پلاک
باید مطلع باشید که پیشنیاز رزرو نوبت تعویض پلاک، پرداخت مالیات نقل و انتقال خودرو است. در صورتی که فروشنده، مالیات خودرو را پرداخت نکرده باشد، امکان دریافت نوبت تعویض پلاک را نخواهید داشت. پرداخت مالیات خودرو کارکرده برعهده فروشنده است و مالیات خودرو صفر را معمولا خریدار پرداخت میکند.
در کنار این موضوع، عوارض خودرو شامل، عوارض سالانه شهرداری، عوارض طرحهای ترافیک و آلودگی هوا، عوارض آزادراهی و خلافی خودرو نیز باید توسط فروشنده پرداخت شوند.
آدرس مراکز تعویض پلاک
مراجعه به مراکز تعویض پلاک خودرو به عنوان آخرین مرحله نقل و انتقال خرید و فروش خودرو کارکرده یکی از مهمترین اقداماتی است که در معامله خودرو باید انجام شود. از این رو تعویض پلاک، پلاک سرقتی و پلاک مفقودی باید در مراکز تعویض پلاک ماشین انجام شود. مراکز تعویض پلاک در تهران شامل 10 مرکز در سطح شهر است.
آدرس مراکز تعویض پلاک تهران آدرس مراکز تعویض پلاک در شهرستان ها
مراحل تعویض پلاک خودرو
فروشنده و خریدار ماشین قبل از ثبت سند قطعی، در یکی از مراکز تعویض پلاک حضور پیدا کنند و ضمن ارائه مدارک، مراحل زیر را برای تعویض پلاک خودرو مورد نظر طی کند.
- مراجعه به سایت راهور و دریافت نوبت
- ورود به مراکز، دریافت قبض ورودی پارکینگ
- تحویل مدارک به باجه مشخص شده در برگه نوبتدهی
- اخذ فرم بازدید فنی خودرو از دفتر تعیینشده
- بازدید فنی خودرو توسط کارشناسان مرکز (تأیید اصالت خودرو)
- ارائه گواهی عدم خلافی در صورت داشتن تخلف
- پرداخت وجه پلاک برابر تعرفه و واریز به حساب خزانه نزد بانک ملی
- مراجعه به دفتر مربوطه جهت دریافت تأییدیه نقل و انتقال و سند مالکیت خودرو
- مراجعه به محل مربوطه جهت فک پلاک خودرو
- تحویل پلاک قدیم و اخذ پلاک جدید
- مراجعه به محل نصب جهت نصب پلاک جدید
- مراجعه به در خروج با ارائه قبض ورود به پارکینگ و خروج از مرکز تعویض پلاک
در صورتی که فروشنده یا خریدار به هر دلیلی نتوانند با هم در مرکز تعویض پلاک حضور داشته باشند، با مراجعه به دفترخانه و تنظیم وکالت نامه جهت تعویض پلاک میتوانند به صورت وکالتی اقدام به تعویض کنند.
در این شرایط همچنین میتوان به تنظیم وکالتنامه فروش نیز اقدام کرد که در این صورت دیگر نیازی به حضور فروشنده در دفتر خانه نیست. البته باید در نظر داشته باشید که هزینه تنظیم این نوع وکالت بسیار بیشتر از وکالت تعویض پلاک است؛ بنابریان پیشنهاد میشود فقط وکالت نامه تعویض پلاک را تنظیم کنید.
نکته: جهت جلوگیری از هرگونه سواستفاده بهتر است فروشنده مهلت تعویض پلاک را در وکالتنامه درج کند؛ همچنین توصیه میشود حتیالامکان از فروش وکالتی و اعطای وکالت بلاعزل به خریدار خودداری کنید.
مراحل انتقال سند خودرو
بعد از تعویض پلاک ماشین، خریدار و فروشنده به عنوان طرفین معامله به دفترخانه (محضر) مراجعه و اقدام به تنظیم سند قطعی میکنند.
- برگ سبز جدید (شناسنامه خودرو)
- تاییدیه انتقال خودرو صادر شده از مرکز تعویض خودرو
- اصل مدارک شناسایی طرفین
- بیمه نامه شخص ثالث
- کارت سوخت خودرو
- اسناد مالکیت خودرو ( برگ کمپانی یا بنچاق قبلی و برگ گمرک )
- برگ مفاصا حساب پرداختی عوارض سالانه شهرداری صادره از دفاتر خدمات الکترونیک شهر یا شهرداری
نکته: دفاتر اسناد رسمی تکلیفی بابت اخذ عدم خلافی و مالیات ندارند، بنابراین توصیه میشود خریدار این موارد را از فروشنده درخواست کند؛ در واقع فروشنده موظف است برگ عدم خلافی و برگه تسویه مالیات خودرو مورد نظر را دریافت و به خریدار خودرو تحویل دهد.
هزینه انتقال سند خودرو
هزینه انتقال خودرو در تمامی دفاتر اسناد رسمی کشور یکسان است و براساس جداول مالیات نقل و انتقال تعیین میشود.
- هزینه حقالثبت و مالیات نقل و انتقال (به حساب دولت)
- هزینه حقالتحریر(به حساب دفترخانه)
هزینههای مربوط به انتقال مالکیت سند برای هر خودرو بسته به مدل و سال متفاوت است.
عموما هزینههای مربوط به دولت را فروشنده پرداخت میکند و هزینه دفترخانه، بین فروشنده و خریدار تقسیم میشود؛ البته در صورت توافق بین طرفین هنگام عقد قرارداد، پرداختها طبق توافق انجام میشود.
اتمام کار تعویض پلاک و صدور کارت خودرو
پس از انجام مراحل تعویض پلاک و نصب پلاک جدید، کارت خودرو را برایتان پست خواهند کرد. در این مدت میتوانید از طریق سامانه رهگیری اداره پست، در بخش مربوط به کارت خودرو پیگیری کنید که چه زمانی آن را برایتان ارسال میکنند.
مراحل تعویض پلاک چقدر طول میکشد؟
بهطورکلی مراحل تعویض پلاک بسته به مرکزی که مراجعه کردهاید و میزان شلوغی آن، ممکن است حدود دو تا سه ساعت طول بکشد. اگر برای اولین بار است که پلاک میگیرید یا پلاکهای قبلیتان آزاد نیستند و روی خودروهای دیگری نصب هستند، حدود یک ساعت برای نصب پلاک جدید زمان نیاز است. اما اگر پلاک قبلیتان در مرکز موجود باشد، کار راحتتر است.
آیا میتوانیم شماره پلاک را خودمان انتخاب کنیم؟
درباره شماره پلاک فقط یک حق انتخاب داریم: انتخاب بین پلاک قدیمی و جدید. در سایر موارد هیچ حق انتخاب خاصی نداریم و شماره پلاکها بهصورت سیستمی به خودروها تخصیص پیدا میکند. برای مثال، زوج و فرد بودن پلاک در مرکز کاملا تصادفی صورت میگیرد؛ بنابراین نمیتوانیم درخواست بدهیم به ما پلاک زوج بدهند یا فرد. اگر هم کسی به شما گفت این کار را برایتان انجام میدهد و از شما هزینهای خواست، باور نکنید و هیچ پولی برای این موضوع پرداخت نکنید.
پلاک هر شهر کدهای مخصوص به خودش را دارد. این کدها را با توجه به اینکه ساکن آن شهر هستید یا نه تعیین میکنند. بهعنوان مثال فردی که در تهران زندگی نمیکند نمیتواند پلاک تهران بگیرد. بههمینترتیب فردی که ساکن تهران است نمیتواند برای پلاک تبریز درخواست دهد. اما اگر به واسطه شغلتان هر از گاهی در بازههای زمانی نسبتا طولانی در شهرهای مختلف هستید (مثلا ساکن تهران هستید و گاهی بهدلیل شغلتان دو سال باید در شهرستان سکونت کنید)، در این صورت میتوانید بدون اینکه پلاک قبلی را فک کنید پلاک جدید بگیرید. این پلاک تا مدتی که در شهری غیر از شهر خودتان سکونت دارید معتبر است. البته این هم بهشرطی است که مدام در رفتوآمد نباشید. مثلا فردی که ساکن تهران است و محل کارش کرج است و رفتوآمد میکند، نمیتواند پلاک کرج را بگیرد.
